Proje uzadı, izindeki çalışan dönmedi ya da sezon beklenenden uzun sürdü; belirli süreli sözleşmesi biten çalışanla devam etmek istiyorsunuz. Bu noktada en sık yapılan hata, eski sözleşmenin tarihini değiştirip yeniden imzalatmaktır. Belirli süreli sözleşme yenileme protokolü, yenilemeyi haklı kılan esaslı nedeni, yeni dönemin koşullarını ve kıdemin devamını yazılı hale getirir; ekindeki kontrol tablosu da yenileme yerine belirsiz süreli sözleşmeye geçmeniz gereken durumları önceden gösterir.
Yasal şartın kendisi için belirli süreli iş sözleşmesinde objektif neden şartı yazımıza bakabilirsiniz. Bu sayfa, yenileme anındaki belge ve kontrol adımlarına odaklanır.
Belirli Süreli Sözleşme Yenileme Protokolü (Word) İndirBelirli Süreli Sözleşme Yenileme Protokolü Nedir, Ne Zaman Kullanılır?
Belirli süreli iş sözleşmesi; belirli süreli işlerde veya belli bir işin tamamlanması, belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşullara bağlı olarak yazılı şekilde yapılan sözleşmedir. Süre dolduğunda sözleşme kendiliğinden sona erer. Taraflar çalışmaya devam etmek istiyorsa iki yol vardır: sözleşmeyi belirsiz süreli olarak sürdürmek ya da esaslı bir neden varsa yeniden belirli süreli sözleşme kurmak.
Yenileme protokolü ikinci yol için kullanılır. Tipik örnekler:
- Süresi uzayan bir yatırım veya yazılım projesinde çalışan proje personeli,
- Doğum izni, ücretsiz izin veya uzun raporlu bir çalışanın yerine geçici olarak çalışan kişi,
- Sezonu uzayan turizm, tarım veya kampanya işleri,
- Süreli bir hibe veya dış finansmanla yürütülen faaliyetler.
Ortak nokta, işin kendisinin süreli olmasıdır. İş sürekli ise (ör. kalıcı bir muhasebe pozisyonu), protokol ne kadar özenle hazırlanırsa hazırlansın yenileme riskli olur.
Şablonda Neler Var?
Taraflar ve mevcut sözleşme bilgileri: İlk belirli süreli sözleşmenin tarihi, mevcut bitiş tarihi, bu protokolün kaçıncı yenileme olduğu ve ilk sözleşmedeki objektif neden. Bu alanlar, zincirin tamamını tek bakışta görmenizi sağlar.
Yenilemenin esaslı nedeni: Proje uzaması, işin tamamlanması, izindeki çalışana vekâlet, sezon, süreli finansman ve "diğer" seçenekleri; ayrıca nedenin ayrıntılı açıklaması ve dayanak belgelerinin listesi için satırlar.
Yenileme koşulları tablosu: Önceki ve yenilenen dönem için başlangıç, bitiş tarihi veya sona erdirici olgu, görev, brüt ücret, çalışma yeri ve yan haklar.
Kıdem ve eşit davranma maddesi: Kıdemin ilk sözleşme tarihinden kesintisiz hesaplanacağı ve çalışanın salt sözleşme türü nedeniyle emsal çalışandan farklı işleme tabi tutulmayacağı.
Sona erme maddesi: Sözleşmenin süre veya olguyla kendiliğinden sona ereceği, süre bitiminden sonra örtülü olarak devam edilirse belirsiz süreliye dönüşeceği ve işverenin bitişten önce bilgilendirme taahhüdü.
2. sayfa – Objektif neden kontrol tablosu: Altı soruluk bir risk testi (işin süreli olup olmadığı, nedenin tutarlılığı, belge varlığı, pozisyonun geçmişi, eşit muamele, ara verilmeden yenileme) ve "risk notu" sütunu.
İK kararı ve çıkış kontrolleri: "Belirli süreli yenile / belirsiz süreliye geç / yenileme, sona erdir" seçenekleri; sona ermede kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, SGK çıkış kodu ve yazılı bildirim kontrolleri.
Nasıl Doldurulur?
- Önce 2. sayfayı doldurun. Protokolü hazırlamadan önce İK kontrol tablosunu tamamlayın. "Risk" çıkan iki veya daha fazla madde varsa belirsiz süreli sözleşmeyi ciddi olarak değerlendirin.
- Zinciri yazın. İlk sözleşme tarihini ve bu yenilemenin kaçıncı olduğunu eksiksiz girin; geçmişi gizlemek riski azaltmaz, artırır.
- Nedeni somutlaştırın. "İş yoğunluğu" gibi genel ifadeler yerine proje adı, sözleşme numarası, izindeki çalışanın pozisyonu ve izin türü gibi doğrulanabilir bilgiler yazın.
- Belgeyi ekleyin. Proje sözleşmesi, uzatma yazısı, izin onayı veya sezon planı gibi belgeleri protokole ekleyin.
- Bitişi tanımlayın. Bitiş tarihi veya "projenin teslimi" gibi sona erdirici olguyu açıkça yazın.
- Boşluk bırakmadan imzalayın. Protokolü mevcut sözleşme bitmeden imzalayın. Süre bittikten sonra imzasız çalışma devam ederse sözleşme belirsiz süreliye dönüşmüş sayılabilir.
- Bitişi takvime alın. Yeni bitiş tarihinden önce yenileme veya sona erme kararını verip çalışana yazılı bildirin.
Belirli süreli sözleşmenin ilk kez hazırlanması için belirli süreli iş sözleşmesi örneği şablonumuzu kullanabilirsiniz.
Yasal Çerçeve ve Dikkat Edilecekler
| Konu | Dayanak | Açıklama |
|---|---|---|
| Tanım ve yazılı şekil | 4857 md. 11/1 | Objektif koşullara bağlı olarak yazılı yapılır |
| Zincirleme yasağı | 4857 md. 11/2 | Esaslı neden olmadıkça birden fazla üst üste yapılamaz; aksi halde başlangıçtan itibaren belirsiz süreli sayılır |
| Esaslı nedenli zincir | 4857 md. 11/3 | Esaslı nedene dayalı zincirleme sözleşmeler belirli süreli olma özelliğini korur |
| Eşit davranma | 4857 md. 12 | Ayrımı haklı kılan neden olmadıkça emsal belirsiz süreli çalışandan farklı işlem yapılamaz; kıdem aynı esasla hesaplanır |
| Kendiliğinden sona erme | 6098 md. 430 | Aksi kararlaştırılmadıkça süre bitiminde fesih bildirimi gerekmeden sona erer |
| Örtülü devam | 6098 md. 430 | Süre bitiminden sonra örtülü olarak sürdürülürse belirsiz süreliye dönüşür |
| İşsizlik ödeneği | 4447 md. 51 | Süre bitimiyle işsiz kalan çalışan diğer şartları sağlıyorsa yararlanabilir |
Zincirleme yasağının en önemli sonucu, ilk sözleşmeden itibaren belirsiz süreli sözleşmenin varlığının kabul edilmesidir. Bu durumda işçi iş güvencesi hükümlerinden, ihbar sürelerinden ve belirsiz süreli sözleşmenin tüm sonuçlarından yararlanabilir; "sözleşmenin süresi doldu" savunması işvereni korumaz. Konunun ayrıntıları için zincirleme belirli süreli iş sözleşmesi yazımızı okuyabilirsiniz.
Sözleşme yenilenmeyip sona ererse ödemeler konusunu da planlayın. Yerleşik yargı uygulamasında, belirli süreli sözleşmenin süre bitimiyle sona ermesi halinde en az bir yıllık kıdemi olan çalışana kıdem tazminatı ödenmesi gerektiği kabul edilmektedir. Kullanılmamış yıllık izin ücreti de ödenir. Sona ermenin diğer sonuçları için belirli süreli iş sözleşmesinin sona ermesi yazımıza göz atabilirsiniz.
Sık Yapılan Hatalar
- Eski sözleşmenin yalnızca tarihlerini değiştirip "aynı şartlarla" yeniden imzalatmak.
- Her yenilemede farklı bir gerekçe yazmak; ilk sözleşmede neden hiç belirtmemek.
- Sürekli nitelikteki bir pozisyonu yıllarca belirli süreli sözleşmelerle döndürmek.
- Süre bittikten sonra haftalarca imzasız çalıştırıp protokolü sonradan geriye tarihli düzenlemek.
- Belirli süreli çalışana emsallerine verilen ikramiye, yemek veya prim gibi hakları vermemek.
- Kıdemi her yenilemede sıfırdan başlatmak.
- Sözleşme sona erdiğinde işten ayrılış bildirgesini gerçek nedenle uyumsuz bir kodla vermek.
Şablonu İndirin
Belirli Süreli Sözleşme Yenileme Protokolü (Word) İndirŞablon genel bir çerçevedir; işinizin niteliğine, asıl sözleşmenize ve varsa toplu iş sözleşmesine göre uyarlanmalıdır. Esaslı nedenin varlığı her somut olayda ayrıca değerlendirilir. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık niteliği taşımaz; somut durumunuz için uzman desteği alın.
Proje bazlı veya sezonluk istihdam modelinizi zincirleme sözleşme riskine karşı gözden geçirmek isterseniz iş hukuku ve mevzuat uyumu hizmetimiz kapsamında birlikte çalışabiliriz.
