Engelli Çalışan İzin Talep Dilekçesi: Rapor Yenileme ve Tedavi

Engelli çalışanlar, süreli engellilik raporlarının yenilenmesi, düzenli tedavi ve kontroller veya işyerinde bazı uyarlamalar için zaman zaman işverenden izin ya da düzenleme talep eder. Engelli çalışan izin talep dilekçesi, bu talepleri tek bir yazılı başvuruda toplayan; İK'nın da izni, makul düzenlemeyi ve sağlık verisinin gizliliğini aynı süreçte yönetmesini sağlayan belgedir. Doğru kurgulanmış bir süreç, hem ayrımcılık riskini azaltır hem de engelli kontenjanı ve teşvik kayıtlarının güncel kalmasına yardımcı olur.

Konunun genel çerçevesi için engelli çalışanlar için makul düzenleme rehberimize bakabilirsiniz. Bu yazı, dilekçe geldiğinde izlenecek adımlara ve şablonun kullanımına odaklanır.

Engelli Çalışan İzin Talep Dilekçesi Nedir, Ne Zaman Kullanılır?

İş Kanunu'nda engelli çalışanın kendi tedavisi veya raporunun yenilenmesi için ayrıca tanımlanmış bir ücretli izin hakkı yoktur. Buna karşılık işverenin engellilik nedeniyle ayrım yapmama (md. 5), engelli işçiyi durumuna uygun işte çalıştırma (md. 30) ve risk değerlendirmesinde engelli çalışanları özel politika gerektiren grup olarak ele alma (6331 sayılı Kanun md. 10) yükümlülükleri vardır. Bu nedenle talepler genellikle şirket politikası, yıllık izin, ücretsiz izin, saatlik izin veya hekim raporu yoluyla karşılanır.

Dilekçe tipik olarak şu durumlarda gelir:

• Rapor yenileme: Süreli engellilik raporunun bitiş tarihi yaklaştığında sağlık kurulu muayenesi için yarım ya da tam gün izin.
• Düzenli tedavi: Fizik tedavi, diyaliz, psikoterapi veya periyodik kontrol gibi tekrarlayan randevular.
• Engelli çocuğun tedavisi: En az %70 engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğun tedavisi için İş Kanunu Ek md. 2'deki ücretli izin. Ayrıntılar engelli çocuk izni yazımızda.
• Makul düzenleme: Esnek saat, belirli günlerde uzaktan çalışma, erişilebilirlik veya yardımcı ekipman talebi.

Raporun zamanında yenilenmesi işveren açısından da önemlidir: Engelli kontenjanının hesabı, SGK işveren hissesi teşviki ve bordrodaki engellilik indirimi geçerli bir rapora dayanır. Bu yüzden rapor yenileme iznini kolaylaştırmak, işverenin kendi kayıtlarını korumasının da yoludur. İndirim boyutu için engelli indirimi bordro yazımıza bakabilirsiniz.

Şablonda Neler Var?

Çalışan dilekçesi (1. sayfa):

• Çalışan ve yönetici bilgileri,
• Dört seçenekli talep konusu: rapor yenileme, düzenli tedavi, engelli çocuğun tedavisi, makul düzenleme,
• Tarih, saat, süre ve kurum sütunlu izin tablosu,
• Altı seçenekli izin şekli: politika kapsamında ücretli izin, yıllık izin, ücretsiz izin, saatlik izin ve telafi, istirahat raporu, Ek md. 2 izni (tek ebeveyn beyanıyla),
• Makul düzenleme seçenekleri ve "tanı yazmanız gerekmez" uyarılı açıklama alanı,
• KVKK bilgilendirme kutusu.

İK ve işyeri hekimi değerlendirmesi: Rapor türü ve geçerlilik tarihi, raporun yenilenmemesi halinde etkilenen kayıtlar (kontenjan, teşvik, vergi indirimi), politika kontrolü, Ek md. 2 şartları, işyeri hekimi görüşü, risk değerlendirmesi ve bordro etkisi; karar seçenekleri ve üçlü imza.

İşveren cevap yazısı: İzin türü ve tarihleri, uygulanacak düzenleme ve gözden geçirme tarihi, gerekirse alternatif öneri.

İK kontrol listesi: Dokuz maddelik iç kullanım listesi ve yasal hatırlatma.

Bu Talep Geldiğinde İşveren Ne Yapmalı?

1. Talebi kayda alın, ayrıntı istemeyin. Tanı veya tıbbi ayrıntı sormanız gerekmez. Randevu belgesi ve izin tarihleri çoğu talep için yeterlidir.
2. Talep türünü ayırın. Rapor yenileme ve tedavi izni bir izin yönetimi konusudur; makul düzenleme ise iş organizasyonunu ilgilendirir ve işyeri hekimi görüşü gerektirebilir. Ek md. 2 izni ise kanuni bir haktır ve şartları ayrıca kontrol edilir.
3. İzin türünü çalışanla birlikte belirleyin. Çalışan istemedikçe tedavi iznini yıllık izinden düşmeyin; md. 56 işverenin verdiği diğer izinlerin yıllık izne mahsubunu yasaklar. Şirketinizde tedavi veya rapor yenileme için bir politika yoksa, bunu oluşturmak tek tek karar vermekten daha adil ve öngörülebilirdir.
4. Hekim raporu varsa rapora uyun. Hekim istirahat raporu verdiyse süreç istirahat raporu kurallarına göre yürür; çalışanı bu süre içinde çalıştırmayın.
5. Makul düzenlemeyi değerlendirin. İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanıyla talebin uygulanabilirliğini konuşun. Talebin tamamı karşılanamıyorsa gerekçeyi ve alternatif çözümü yazılı verin; "uygun değil" demekle yetinmeyin.
6. Gizliliği koruyun. Yöneticiye yalnızca izin tarihleri ve uygulanacak düzenleme bildirilir. Sağlık verisinin işlenmesine ilişkin çerçeve için çalışan sağlık verileri ve raporlar yazımıza bakabilirsiniz.
7. Cevabı yazılı verin. Cevap yazısını doldurup çalışana imzalatın; makul düzenlemede gözden geçirme tarihi belirleyin.
8. Yenilenen raporu alın ve kayıtları güncelleyin. Engelli kontenjanı takibi, SGK teşvik kayıtları ve bordrodaki engellilik indirimi yeni rapora göre güncellenir. Kontenjan hesabı için engelli çalıştırma zorunluluğu rehberimiz yol gösterir.

Örnek Metin

Şablondaki çalışan dilekçesinden bir bölüm:

Talep konusu: ☐ Engellilik sağlık kurulu raporumun yenilenmesi için muayene / kurul randevusu (mevcut raporun geçerlilik bitiş tarihi: [Tarih])

Talep ettiğim izin şekli: ☐ Şirket politikası kapsamında ücretli izin / mazeret izni ☐ Yıllık ücretli izin bakiyemden ☐ Saatlik izin ve telafi çalışması

Görevimi daha sağlıklı ve verimli yürütebilmem için aşağıdaki düzenlemeyi talep ediyorum: ☐ Çalışma saatlerinde esneklik (başlama / bitiş saati: [Saat]) ☐ Belirli günlerde uzaktan çalışma

Randevu / tedavi belgesini ve varsa yenilenen raporun bir örneğini İK'ya teslim edeceğim. Gereğini saygılarımla arz ederim.

İşverenin cevap yazısından:

[Dilekçe Tarihi] tarihli talebiniz değerlendirilmiştir. [Tarihler] tarihlerinde [izin türü] olarak izinli sayılacaksınız. Makul düzenleme talebiniz kapsamında [Tarih] tarihinden itibaren [düzenleme] uygulanacak; düzenleme [Gözden Geçirme Tarihi] tarihinde sizinle birlikte yeniden değerlendirilecektir.

Nasıl Doldurulur?

1. Çalışan, talep konusunu ve izin tarihlerini işaretler; tanı bilgisi yazmaz.
2. İzin şeklini seçer. Ek md. 2 izni talep ediliyorsa o yıl kullanılan gün sayısını ve diğer ebeveynin izni kullanmadığını beyan eder.
3. Makul düzenleme varsa seçenekleri işaretler ve talebin işle bağlantısını kısaca açıklar.
4. Ekleri (randevu belgesi, seans programı, rapor örneği) ekler.
5. İK ve işyeri hekimi, değerlendirme tablosunu birlikte doldurur; hekim görüşü sütununa tıbbi bilgi değil, iş düzenlemesi yazılır.
6. Karar ve cevap yazısı doldurulur, çalışana tebliğ edilir.
7. Kontrol listesi işaretlenir; rapor bitiş tarihi takip listesine işlenir.

Yasal Çerçeve ve Dikkat Edilecekler

Makul düzenleme, işverene orantısız yük getirmeyen ve engelli çalışanın işini diğer çalışanlarla eşit koşullarda yapmasını sağlayan uyarlamalardır. Talebi reddetmek gerekiyorsa, maliyet veya iş organizasyonu gerekçesini somut olarak yazmak ve alternatif bir çözüm önermek, ayrımcılık iddiası karşısında işvereni koruyan en önemli adımdır.

Sık Yapılan Hatalar

• Rapor yenileme veya tedavi iznini çalışana sormadan yıllık izinden düşmek.
• Dilekçede tanı bilgisi istemek ya da raporun tamamını yöneticiyle paylaşmak.
• Süreli raporların bitiş tarihini takip etmemek; kontenjan, teşvik ve vergi indirimi kayıtlarında boşluk oluşmasına yol açmak.
• Makul düzenleme talebini işyeri hekimine danışmadan, yöneticinin kişisel görüşüyle reddetmek.
• Ek md. 2 iznini engelli çalışanın kendi tedavisi için kullanılan bir hak sanmak ya da şartlarını kontrol etmeden onaylamak.
• Engelli çalışanların tekrarlayan izinlerini performans değerlendirmesinde olumsuz bir unsur olarak kullanmak.

Şablonu İndirin

Şablon genel bilgilendirme amaçlıdır; işyerinizin politikasına, risk değerlendirmesine ve güncel mevzuata göre uyarlanmalıdır. Bu yazı hukuki danışmanlık niteliği taşımaz; somut durumunuz için uzman desteği alın.

Engelli çalışan süreçlerinizi, izin politikanızı ve sağlık verisi yönetiminizi mevzuata uygun hale getirmek isterseniz iş hukuku ve mevzuat uyumu hizmetimizi inceleyebilir veya bizimle iletişime geçin.