Alt İşveren İşçisi Talebine Asıl İşveren Cevabı: Örnek Yazı

Temizlik, güvenlik, yemek veya bakım hizmetlerini alt işverene veren şirketler, bir gün alt işveren işçisinden doğrudan kendilerine gelen bir yazıyla karşılaşabilir: "Maaşım ödenmedi", "kıdem tazminatımı alamadım" ya da "sizin çalışanlarınızla aynı işi yapıyorum, aynı ücreti istiyorum". Alt işveren işçisi talebine asıl işveren cevabı, asıl işverenin bu talepleri İş Kanunu md. 2 ve md. 36 çerçevesinde değerlendirdiği, sorumluluğunun kapsamını ve sınırını açıkça yazdığı, gerekiyorsa ödemeyi hak edişten yaptığı resmî yazıdır. Bu talepleri görmezden gelmek, asıl işvereni çoğu zaman arabuluculuk masasına ve iki kat maliyete taşır.

Birlikte sorumluluğun genel çerçevesi için asıl işveren ve alt işverenin birlikte sorumluluğu yazımıza bakabilirsiniz. Bu yazı, talep geldiği andan itibaren yapılacaklara odaklanır.

Alt İşveren İşçisi Talebine Asıl İşveren Cevabı Nedir, Ne Zaman Kullanılır?

İş Kanunu md. 2'ye göre asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeriyle ilgili olarak kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerden alt işverenle birlikte sorumludur. Bu nedenle alt işveren işçileri alacakları için asıl işverene de başvurabilir. Gelen talepler tipik olarak şunlardır:

• Ödenmeyen ücret: Alt işverenin nakit sıkıntısı nedeniyle bir veya birkaç ay ücret ödenmemesi.
• Kıdem ve ihbar tazminatı: Alt işverenlik sözleşmesi bitip yeni firma geldiğinde veya işçi çıkarıldığında tazminatın ödenmemesi. Bu konunun ayrıntıları için alt işveren değişince kıdem tazminatı yazımıza bakabilirsiniz.
• Fazla mesai, yıllık izin, hafta tatili ücretleri.
• Eşit ücret ve TİS hakları: Asıl işveren kadrosundaki çalışanlarla aynı işi yaptığı gerekçesiyle ücret farkı veya toplu iş sözleşmesi hakları.
• Muvazaa iddiası: Alt işveren ilişkisinin görünüşte olduğu, aslında asıl işverenin işçisi olduğu iddiası.

Şablonda Neler Var?

Cevap yazısı (1. sayfa):

• Asıl işveren bilgileri, sayı, tarih, konu ve işçinin bilgileri,
• Çalışma ilişkisine dair tespit tablosu: alt işveren, sözleşmenin konusu, işyerinde çalışılan dönem, önceki ve sonraki alt işverenler, görev yeri,
• Talep – tutar – değerlendirme tablosu; ücret, kıdem, eşit hak ve muvazaa için örnek değerlendirme cümleleri,
• Üç seçenekli sonuç: md. 36 uyarınca hak edişten ödeme, kısmi kabul, ret,
• Rücu haklarının saklı tutulması ve arabuluculuğa hazır olunduğu paragrafı.

Alt işverene bildirim ve belge isteme yazısı (2. sayfa): Talebin alt işverene iletilmesi, bordro, dekont, puantaj, izin kaydı ve tazminat belgelerinin istenmesi, hak ediş kesintisi ve rücu bildirimi.

İç kontrol listesi (3. sayfa): Muvazaa göstergeleri, dönem uyumu, aylık ücret kontrolü ve zamanaşımı için yedi satırlık tablo, yedi maddelik süreç listesi ve yasal hatırlatma.

Bu Talep Geldiğinde İşveren Ne Yapmalı?

1. Talebi kayda alın ve alt işvereni hemen bilgilendirin. Şablonun ikinci sayfasındaki yazıyla talebi alt işverene iletin ve belgeleri isteyin. Alt işveren çoğu zaman ödemeyi kendisi yaparak konuyu kapatır.
2. İşçinin sizin işyerinizdeki dönemini netleştirin. Birlikte sorumluluk o işyeriyle ilgilidir. İşçi aynı alt işverenin başka müşterilerinde de çalıştıysa, o dönemler için sorumluluğunuz bulunmaz.
3. Ücret alacağını öncelikli ele alın. md. 36'ya göre asıl işveren, alt işveren işçilerinin ücretlerinin ödenip ödenmediğini işçinin başvurusu üzerine veya aylık olarak resen kontrol etmek ve ödenmeyen ücretleri hak edişten keserek işçinin banka hesabına yatırmakla yükümlüdür. Bu kontrolü düzenli yapmıyorsanız asıl işveren ücret ödeme kontrolü yazımızdaki yöntemi uygulayın.
4. Tazminatlarda süreyi hesaplayın. Kıdem tazminatında asıl işverenin sorumluluğu, Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre işçinin o asıl işverenin işyerinde çalıştığı süreyle sınırlı değerlendirilir. Alt işveren değişse de işçi aynı işyerinde çalışmaya devam ettiyse bu süre bir bütün olarak ele alınabilir.
5. Eşit hak talebini muvazaa açısından tarafsızca değerlendirin. Muvazaa yoksa alt işveren işçisi asıl işverenin toplu iş sözleşmesinden yararlanamaz. Ancak işçi önce sizin kadronuzda çalışıp sonra alt işverene aktarıldıysa, iş asıl işin bölünmesiyle verildiyse veya talimatları doğrudan sizin yöneticileriniz veriyorsa muvazaa riski ciddidir. Belirtiler için muvazaalı alt işverenlik belirtileri yazımızı okuyun.
6. Cevabı belgeye dayandırın. Kısmi kabul çoğu zaman en savunulabilir sonuçtur: Sorumlu olduğunuz kalemi ödeyip diğerlerini gerekçeyle reddedin.
7. Rücu hakkınızı koruyun. Ödediğiniz her tutar için alt işverenlik sözleşmesindeki teminat ve tazmin maddelerine dayanarak alt işverene başvurun.
8. Arabuluculuğa hazırlanın. İşçi asıl ve alt işvereni birlikte arabulucuya çağırabilir. Toplantı öncesi hazırlık için arabuluculuk toplantısı işveren hazırlık listesi yol gösterir.

Örnek Metin

Şablondaki ödeme seçeneği:

Alt işverenimizden alınan bilgi ve belgeler sonucunda ödenmediği anlaşılan [Alacak Kalemi] alacağınız [Tutar] TL olarak hesaplanmış; İş Kanunu md. 36 uyarınca alt işverenin hak edişinden kesilerek [Tarih] tarihinde banka hesabınıza yatırılmıştır.

Saklı haklar paragrafı:

Bu yazı, şirketimizin alt işverene karşı rücu hakları dahil tüm haklarını saklı tutar ve talep edilen tutarların kabulü anlamına gelmez. Uyuşmazlığın devamı halinde, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu md. 3 uyarınca dava şartı olan arabuluculuk sürecine katılmaya hazır olduğumuzu bildiririz.

Nasıl Doldurulur?

1. Tespit tablosunu sözleşme ve SGK kayıtlarıyla doldurun. Alt işveren sicil numarası ve sözleşme tarihleri dönem hesabının temelidir.
2. Her talebi ayrı satıra yazın. Değerlendirme sütununda dayanağınızı açıkça belirtin.
3. Sonuç seçeneğini belirleyin. Ödeme yapacaksanız hak edişten kesintinin tarihini ve tutarını yazın.
4. Alt işverene bildirim yazısını aynı gün gönderin ve belge teslim süresi verin.
5. İç kontrol tablosunu doldurun. Muvazaa satırlarından birinde "Tartışmalı" veya "Hayır" çıkıyorsa cevabı göndermeden önce hukuk danışmanınızla görüşün.
6. Her iki yazıyı ispatlanabilir yolla gönderin ve tebliğ kayıtlarını saklayın.

Yasal Çerçeve ve Dikkat Edilecekler

Alt işveren ilişkisinin kurulma şartları için alt işveren ilişkisinin kurulma şartları yazımıza bakabilirsiniz. Birlikte sorumluluğun kapsamı ve süre hesabı somut olaya göre değişebileceğinden, tazminat taleplerinde mutlaka hukuki değerlendirme yapın.

Sık Yapılan Hatalar

• "Sizin işvereniniz alt işveren, bize başvurmayın" diyerek talebi cevapsız bırakmak.
• Ödenmeyen ücreti öğrendiği halde hak edişi alt işverene tam ödemek.
• Ödemeyi alt işveren aracılığıyla nakit yapmak; banka hesabına ve belgeli ödeme yapılmalıdır.
• İşçinin başka işyerlerindeki çalışma dönemleri için de sorumluluk kabul etmek.
• Alt işveren işçilerine doğrudan talimat vermeyi sürdürüp muvazaa iddiasını reddetmeye çalışmak.
• Rücu hakkını saklı tutmadan ödeme yapmak ve alt işverenlik sözleşmesindeki teminatı serbest bırakmak.

Şablonu İndirin

Şablon genel bilgilendirme amaçlıdır; alt işverenlik sözleşmenize ve somut olaya göre avukatınızla birlikte uyarlanmalıdır. Bu yazı hukuki danışmanlık niteliği taşımaz; somut durumunuz için uzman desteği alın.

Alt işveren sözleşmelerinizi, aylık ücret kontrollerinizi ve muvazaa risklerinizi bir arada gözden geçirmek isterseniz iş hukuku ve mevzuat uyumu hizmetimizden yararlanabilir veya bizimle iletişime geçin.