15 yıl 3600 gün yazısı (İngilizce: SGK letter confirming pension conditions met except age), sigortalının emeklilik için gereken sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamladığını, yalnızca yaş şartını beklediğini gösteren SGK belgesi demektir. Uygulamada "kıdem tazminatı alabilir yazısı" olarak da bilinir ve kendi isteğiyle ayrılan çalışanın kıdem tazminatı almasının dayanağıdır.
Bu belge, normalde kıdem tazminatı doğurmayan bir ayrılışı, yani çalışanın kendi isteğiyle işten çıkmasını, kıdem tazminatı hakkı doğuran bir duruma dönüştürür. Bu nedenle hem işten ayrılmayı planlayan çalışanlar hem de ayrılış sürecini yöneten İK ve bordro ekipleri için önemlidir. Yanlış çıkış kodu veya belgesiz ödeme, ileride uyuşmazlığa yol açabilir.
15 Yıl 3600 Gün Yazısı Nedir? Adın Kaynağı
Belgenin halk arasındaki adı, 8 Eylül 1999'dan önce sigortalı olan çalışanların bir bölümü için öngörülen emeklilik koşullarından gelir: 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 gün prim ödeme. Bu çalışanlar, yaş dışındaki bu iki koşulu tamamladıklarında SGK'dan yazı alarak kendi istekleriyle ayrılıp kıdem tazminatı talep edebilirler.
Ancak "15 yıl 3600 gün" ifadesi herkes için geçerli değildir:
- 8 Eylül 1999'dan önce sigortalı olanlar arasında, sigortalılık başlangıç tarihine göre prim günü koşulu kademeli olarak daha yüksek olabilir.
- Bu tarihten sonra sigortalı olanlar için sigortalılık süresi ve prim günü koşulları farklıdır.
- Kesin koşul kişiye özeldir ve SGK tarafından sigortalının hizmet kayıtlarına göre belirlenir.
Bu nedenle belgenin daha doğru ve kapsayıcı adı, "yaş dışındaki şartları tamamladığını gösterir yazı" ya da kısaca "kıdem tazminatı alabilir yazısı"dır.
Hukuki Dayanak ve Kıdem Tazminatı İlişkisi
Kıdem tazminatı, 4857 sayılı İş Kanunu'nun geçici 6. maddesiyle yürürlükte tutulan 1475 sayılı Kanun'un 14. maddesi ile düzenlenir. Bu madde, kıdem tazminatına hak kazandıran hâller arasında, yaşlılık aylığı için gereken sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi isteğiyle işten ayrılmayı da sayar.
Hakkın doğması için şu koşullar birlikte aranır:
- SGK'dan alınan, yaş dışındaki şartların tamamlandığını gösteren yazı.
- Aynı işverene bağlı en az 1 yıllık çalışma.
- Çalışanın bu nedene dayanarak kendi isteğiyle işten ayrılması.
Yazının alınması, işverene bildirilmesi, çıkış kodu seçimi ve ödeme adımlarının ayrıntısı için kıdem tazminatı alabilir yazısı ve çıkış kodu 14 rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Örnek Senaryo
Örnek: Bir çalışan, aynı işyerinde 10 yıldır çalışmaktadır ve e-Devlet üzerinden aldığı barkodlu yazıyla yaş dışındaki şartları tamamladığını belgelemiştir. Kasım 2026'da kendi isteğiyle ayrılmak istediğini yazılı olarak bildirir. Giydirilmiş brüt ücreti örnek olarak 64.000 TL'dir.
| Kalem | Hesaplama | Tutar |
|---|---|---|
| Kıdem tazminatı tavanı (01.07.2026–31.12.2026) | — | 73.729,87 TL |
| Esas alınacak ücret (tavanın altında) | — | 64.000,00 TL |
| Brüt kıdem tazminatı | 64.000 × 10 yıl | 640.000,00 TL |
| Damga vergisi (binde 7,59) | 640.000 × 0,00759 | 4.857,60 TL |
| Net kıdem tazminatı | 640.000 − 4.857,60 | 635.142,40 TL |
Kıdem tazminatından yalnızca damga vergisi kesilir. Giydirilmiş ücret tavanı aşsaydı, hesaplamada fesih tarihindeki döneme ait tavan esas alınacaktı. Rakamlar örnektir.
İşveren işten ayrılış bildirgesinde 14 numaralı çıkış kodunu (emeklilik için yaş dışındaki şartların tamamlanması) kullanır. Bu kod, sıradan istifayı gösteren 3 numaralı koddan farklıdır.
Sık Karıştırılan Kavramlar
| Kavram | Anlamı | Kıdem açısından |
|---|---|---|
| 15 yıl 3600 gün yazısı | Yaş dışındaki şartların tamamlandığını gösterir | Kendi isteğiyle ayrılışta kıdem doğar (kod 14) |
| Emeklilik nedeniyle ayrılış | Yaş dahil tüm şartlar tamam, aylık bağlanacak | Kıdem doğar (kod 8) |
| İstifa | Herhangi bir özel nedene dayanmayan ayrılış | Genel kural olarak kıdem doğmaz (kod 3) |
| Emeklilikte yaşa takılma | Gün ve süre tamam, yaş bekleniyor | Yazı alındığında kod 14 süreci işler |
Yaş şartını bekleyen çalışanlar kavramı için emeklilikte yaşa takılanlar maddemize, kıdem tazminatının genel kuralları için ise kıdem tazminatı maddemize göz atabilirsiniz.
İK Uygulamasında İpuçları
- Çalışanın sözlü beyanıyla yetinmeyin; barkodlu yazının doğruluğunu e-Devlet belge doğrulama hizmetiyle kontrol edin.
- Ayrılış dilekçesinde ayrılma nedeninin yazıya dayandığının belirtilmesini isteyin.
- Çıkış kodunu 14 olarak seçin; yanlış kod sonradan düzeltme gerektirir.
- Bu nedenle ayrılan çalışanın ihbar süresi vermesi gerekip gerekmediğini ve ihbar tazminatı konusunu ayrıca değerlendirin.
- Ödemeyi geciktirmeyin; kıdem tazminatının geç ödenmesi faiz yükü doğurabilir.
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; emeklilik koşulları kişiye özeldir ve somut durumlar için SGK ile uzman görüşü esas alınmalıdır.
İK sözlüğündeki diğer terimler için İK Sözlüğü sayfamıza göz atabilirsiniz.
Ayrılış Süreçlerinde Doğru Adımlar
Yazıya dayalı ayrılışlar, belge kontrolünden çıkış koduna ve tazminat hesabına kadar dikkat isteyen bir süreçtir. İK Partner, iş hukuku ve mevzuat uyumu kapsamında işten ayrılış prosedürlerinizi ve kıdem hesaplarınızı gözden geçirmenize yardımcı olur. Sorularınızı ücretsiz ilk görüşmede birlikte ele alabiliriz.
