İşyeri Bildirgesi (İngilizce: Workplace Registration Declaration, SGK), sigortalı çalıştırmaya başlayan işverenin, işyerine ve kendisine ait bilgileri Sosyal Güvenlik Kurumu'na bildirerek işyerini tescil ettirdiği resmi belgedir. Bu bildirimle işyerine bir sicil numarası verilir ve o işyerinde çalışacak kişilerin sigorta bildirimleri bu sicil altında yapılır.
İşyeri bildirgesi, yeni bir şirket kuran, yeni bir şube açan ya da bir şantiyede çalışmaya başlayan her işverenin ilk SGK adımıdır. İK ekipleri için önemi, işe giriş bildirgelerinin doğru sicil altında verilmesi, tehlike sınıfının ve buna bağlı İSG yükümlülüklerinin doğru belirlenmesi ve şube açılışlarında sürecin zamanında başlatılmasıdır. Şirket büyüdükçe birden fazla sicilin yönetimi de ayrı bir disiplin gerektirir.
İşyeri Bildirgesi Nedir? Kapsamı
İşyeri bildirgesi nedir sorusunun yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'dur. Kanun, işverene en geç sigortalı çalıştırmaya başladığı tarihte işyeri bildirgesi verme yükümlülüğü getirir. Bildirgede genel olarak şu bilgiler bulunur:
- İşverenin kimlik veya ticaret unvanı bilgileri ve vergi numarası
- İşyerinin açık adresi
- İşyerinde yürütülen faaliyetin konusu ve faaliyet kodu
- İşe başlama tarihi ve çalıştırılacak tahmini sigortalı sayısı
- Varsa asıl işveren–alt işveren ilişkisine ilişkin bilgiler
- İnşaat gibi geçici işlerde işin niteliği ve süresine ilişkin bilgiler
Tescil sürecinin uygulamadaki adımlarını SGK işyeri tescili nasıl yapılır rehberimizde ele aldık.
İşyeri bildirgesinin kabul edilmesiyle işyerine bir sicil numarası verilir. Bu numara; işe giriş ve işten ayrılış bildirgelerinden aylık prim bildirimlerine, teşvik başvurularından borç sorgulamalarına kadar tüm işlemlerde kullanılır. Numaranın yapısı ve anlamı için işyeri sicil numarası terimine göz atabilirsiniz.
Faaliyet Kodu ve Tehlike Sınıfı İlişkisi
Bildirgede beyan edilen faaliyet konusu, yalnızca istatistiksel bir bilgi değildir. Bu bilgiye göre belirlenen faaliyet kodu, işyerinin kısa vadeli sigorta kolları prim oranını ve iş sağlığı ve güvenliği mevzuatındaki tehlike sınıfını etkiler. Tehlike sınıfı da işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı görevlendirme süreleri ile risk değerlendirmesinin yenilenme sıklığı gibi pek çok yükümlülüğü belirler. Örneğin risk değerlendirmesi çok tehlikeli işyerlerinde 2 yılda, tehlikeli işyerlerinde 4 yılda, az tehlikeli işyerlerinde 6 yılda bir yenilenir.
İşveren SGK payı 2026 yılında genel kabul gören standart oranla %21,75 olarak uygulanır; ancak kısa vadeli sigorta kolları oranı işin tehlike sınıfına göre değişebildiği için faaliyet kodunun doğru seçilmesi prim maliyetini de etkiler.
İş Kanunu Boyutu
İşyerinin açılması, yalnızca SGK açısından değil 4857 sayılı İş Kanunu açısından da bildirim gerektirir. Uygulamada SGK'ya yapılan işyeri bildirimi bu yükümlülüğün yerine getirilmesinde önemli rol oynar; ayrıntılar için İş Kanunu madde 3 kapsamında işyeri bildirimi rehberimize bakabilirsiniz.
İş Kanunu'nun 3. maddesi kapsamında işyerinin muvazaalı olarak bildirilmesi, yani gerçek işveren ilişkisini gizleyecek biçimde alt işverenlik kurulması, 2026 yılı için 302.484 TL idari para cezası gerektirir. Bu nedenle alt işveren tescillerinde işin gerçekten bölünebilir ve uzmanlık gerektiren nitelikte olup olmadığı dikkatle değerlendirilmelidir.
Sık Yapılan Hatalar
| Hata | Olası sonuç |
|---|---|
| Sigortalı çalıştırmaya başladıktan sonra bildirge verilmesi | Geç tescil nedeniyle idari para cezası riski |
| Faaliyet kodunun yanlış seçilmesi | Yanlış prim oranı ve hatalı İSG yükümlülükleri |
| Şube için ayrı tescil yapılmaması | Çalışanların yanlış sicilde bildirilmesi |
| Adres veya unvan değişikliğinin bildirilmemesi | Tebligat ve denetim sorunları |
| Alt işveren ilişkisinin gerçeğe aykırı kurulması | Muvazaa tespiti ve asıl işverenin sorumluluğu |
Örnek Senaryo
Bu senaryo örnek amaçlıdır. İstanbul'da faaliyet gösteren bir kozmetik şirketi, İzmir'de yeni bir mağaza açıyor. Mağaza müdürü işe alımlara başlamış, ilk çalışanlar açılıştan bir hafta önce eğitime çağrılmıştır. Ancak yeni mağaza için ayrı işyeri tescili henüz yapılmamıştır. İK durumu fark edince işe girişleri durduruyor, mali müşavirle birlikte işyeri bildirgesini veriyor ve sicil numarası alındıktan sonra çalışanların işe giriş bildirgelerini bu sicil altında veriyor. Şirket, sonraki açılışlar için tescili kira sözleşmesinin imzalanmasıyla birlikte başlatma kuralı getiriyor.
İK Uygulamasında İpuçları
- Yeni şube açılış takviminize işyeri tescilini ilk adımlardan biri olarak ekleyin.
- Faaliyet kodunu işin gerçek niteliğine göre seçin ve İSG birimiyle teyit edin.
- Tüm sicillerin listesini, adreslerini ve sorumlularını güncel tutun.
- Kapanan veya taşınan işyerleri için de bildirimleri zamanında yapın.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tescil ve alt işveren yapılanması gibi somut konular için bir uzmana danışılması önerilir.
İK sözlüğündeki diğer terimler için İK Sözlüğü sayfamıza göz atabilirsiniz.
Yeni İşyerlerini Doğru Başlatın
Bir işyerinin SGK'daki ilk kaydı, yıllar boyunca sürecek prim, İSG ve denetim süreçlerinin temelini oluşturur. İK Partner, iş hukuku ve mevzuat uyumu kapsamında tescil, alt işveren ve sicil yönetimi konularında destek verir. Ücretsiz ilk görüşme için bize ulaşın.
