Stajyer ücreti (İngilizce: intern pay), işletmede staj yapan öğrenciye stajı süresince işverence yapılan ödeme demektir. Bu ödemenin zorunlu olup olmadığı, alt sınırı ve sigorta sonuçları; stajın mesleki eğitim kapsamında zorunlu bir staj mı yoksa öğrencinin kendi isteğiyle yaptığı gönüllü bir staj mı olduğuna göre değişir.
Staj programları, işverenler için genç yeteneklerle erken tanışmanın ve işveren markasını güçlendirmenin etkili bir yoludur. Ancak stajyere ödenecek ücretin ve sigorta yükümlülüklerinin doğru kurgulanmaması, hem mevzuat hem de itibar açısından risk yaratır. Bu nedenle konu İK, bordro ve staj programını yürüten birim yöneticilerini doğrudan ilgilendirir.
Stajyer Ücreti Nedir? Staj Türüne Göre Çerçeve
Stajyer ücretini anlamanın ilk adımı, stajın türünü doğru belirlemektir:
| Staj türü | Dayanak | Ücret | Sigorta |
|---|---|---|---|
| Zorunlu staj / işletmede mesleki eğitim | 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu | Kanunda alt sınırı belirlenmiş ödeme | İş kazası ve meslek hastalığı, belirli durumlarda hastalık sigortası (genel olarak okul/kurum tarafından) |
| Gönüllü (isteğe bağlı) staj | Taraflar arasındaki staj sözleşmesi | Kanunda zorunlu bir alt sınır öngörülmemiştir; ödenmesi kurumun politikasına bağlıdır | Okul kanalıyla sigorta yapılmaz; bildirim yükümlülüğü işverene geçer |
| Mezuniyet sonrası "staj" | İş Kanunu | Gerçekte iş ilişkisi; en az asgari ücret | Tam sigortalılık (4/a) |
İki staj türü arasındaki farkları ayrıntılı görmek için zorunlu staj ile gönüllü staj farkı yazımıza göz atabilirsiniz.
Zorunlu Stajda Ücret: 3308 Sayılı Kanun
Meslek liseleri, mesleki eğitim merkezleri ve yükseköğretim kurumlarının zorunlu staj kapsamındaki öğrencileri için 3308 sayılı Kanun, işletmelerin öğrencilere asgari ücrete oranla belirlenen bir tutardan az olmamak üzere ödeme yapmasını öngörür. Oran, işletmenin çalıştırdığı personel sayısına göre farklılaşır ve kanunda zaman zaman değişiklik yapılır. Bu nedenle güncel oran ve tutarlar için Resmî Gazete'deki güncel kanun metnine ve Millî Eğitim Bakanlığı duyurularına bakmanızı öneririz.
Bu ödemeyle ilgili bilinmesi gereken temel noktalar:
- Ödeme, asgari ücretin net tutarı üzerinden belirlenen bir oranla hesaplanır.
- Belirli koşullarda bu ödemenin bir kısmı için devlet katkısı mekanizması bulunur; katkının kapsamı ve başvuru usulü güncel düzenlemelere tabidir.
- Stajyere yapılan bu ödeme, iş sözleşmesi kapsamındaki ücretten farklı bir niteliktedir; stajyer işçi statüsünde değildir.
- Öğrencinin iş kazası ve meslek hastalığı sigortası, zorunlu stajda genel olarak öğrencinin bağlı olduğu eğitim kurumu tarafından yapılır; işverenin, sigorta girişini gösteren belgeyi staj başlamadan önce dosyasına alması önemlidir.
Stajyer ücreti ve sigorta sürecinin pratik ayrıntıları için stajyer ücreti ve sigortası rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Gönüllü Stajda Ücret
Öğrencinin okulu tarafından zorunlu tutulmayan, kendi isteğiyle yaptığı stajlarda ücret konusunda kanunda zorunlu bir alt sınır öngörülmemiştir. Bununla birlikte pek çok kurum, gönüllü stajyerlerine de düzenli bir ödeme yapmayı tercih eder. Bunun birkaç nedeni vardır:
- Ücretli staj, daha geniş ve çeşitli bir aday havuzuna ulaşmayı sağlar.
- Stajyerin emeğinin karşılığını almak, işveren markası açısından olumlu bir mesaj verir.
- Ücret, stajyerin programa bağlılığını ve devamını artırır.
Dikkat edilmesi gereken nokta şudur: Gönüllü staj adı altında, öğrenci olmayan veya eğitim amacı taşımayan bir çalışma yürütülüyorsa ilişki gerçekte bir iş sözleşmesi olarak değerlendirilebilir. Bu durumda asgari ücret, tam sigortalılık ve İş Kanunu'ndaki tüm haklar gündeme gelir. 2026 yılı için brüt asgari ücret aylık 33.030,00 TL'dir.
Örnek Senaryo
Örnek: Bir yazılım şirketi, üniversitenin zorunlu tuttuğu yaz stajı için iki öğrenci, okulun zorunlu tutmadığı bir dönem stajı için de bir öğrenci kabul ediyor. Zorunlu stajyerler için şirket, okulun gönderdiği belgeler ve 3308 sayılı Kanun çerçevesinde ödeme ve sigorta sürecini yürütüyor. Gönüllü stajyerle ise kapsamı, süresi, ödemesi ve öğrenme hedefleri yazılı bir staj sözleşmesiyle belirleniyor; sigorta durumu mali müşavirle birlikte değerlendiriliyor. Mezun olmuş bir adayı "stajyer" olarak almak yerine, şirket onu deneme süreli bir iş sözleşmesiyle işe alıyor.
İyi Uygulamalar
- Her stajyerin statüsünü (zorunlu, gönüllü, mezun) programa kabul anında belgeleyin.
- Staj sözleşmesinde süre, çalışma saatleri, ödeme, mentor ve öğrenme hedeflerine yer verin.
- Stajyerlere iş sağlığı ve güvenliği eğitimi verin; risk, statüden bağımsızdır.
- Ödemeyi bordrodaki diğer ödemelerden ayrı bir kalem olarak izleyin.
- Stajı başarıyla tamamlayanlar için işe alım yolunu önceden tasarlayın.
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; oranlar ve sigorta uygulamaları değişebileceğinden somut durumlarda uzmana danışılmalıdır.
İK sözlüğündeki diğer terimler için İK Sözlüğü sayfamıza göz atabilirsiniz.
Staj Programınızı Uyumlu Kurun
Staj programı, doğru kurgulandığında geleceğin çalışanlarını yetiştiren bir yatırımdır. İK Partner, iş hukuku ve mevzuat uyumu kapsamında staj sözleşmeleri, ödeme ve sigorta süreçlerinizi gözden geçirmenize yardımcı olur. Programınızı ücretsiz ilk görüşmede birlikte konuşabiliriz.
