İhbar Süresi (İngilizce: Notice Period), belirsiz süreli iş sözleşmesini feshetmek isteyen tarafın, fesih bildirimini karşı tarafa yapması ile sözleşmenin fiilen sona ermesi arasında geçmesi gereken asgari süre demektir. 4857 sayılı İş Kanunu md. 17'de, işçinin hizmet süresine göre 2 ile 8 hafta arasında kademeli olarak belirlenmiştir.
İhbar süresi, her iki tarafa da hazırlık imkânı tanır: İşçi yeni bir iş bulmak için zaman kazanır, işveren de pozisyonu devretmek veya yerine birini bulmak için süre elde eder. Hem istifada hem de işten çıkarmada uygulandığından, İK ve bordro ekiplerinin en sık hesapladığı sürelerden biridir.
İhbar Süresi Nedir? Kanuni Süreler
İş Kanunu md. 17'ye göre ihbar süreleri şunlardır:
| İşçinin aynı işverendeki hizmet süresi | İhbar süresi |
|---|---|
| 6 aydan az | 2 hafta |
| 6 ay – 1,5 yıl | 4 hafta |
| 1,5 yıl – 3 yıl | 6 hafta |
| 3 yıldan fazla | 8 hafta |
Bu süreler asgari sürelerdir; iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesiyle artırılabilir, ancak azaltılamaz. Sözleşmede daha uzun bir süre kararlaştırılmışsa, bu sürenin her iki taraf için de dengeli olması önerilir.
İhbar Süresi Nasıl Hesaplanır?
Hesaplamada dikkat edilmesi gereken temel kurallar şunlardır:
- Başlangıç: Süre, fesih bildiriminin karşı tarafa ulaştığı tarihten itibaren işlemeye başlar.
- Hizmet süresi: Kademe belirlenirken, işçinin aynı işverene bağlı toplam hizmet süresi dikkate alınır.
- Takvim haftası: Süre takvim üzerinden hesaplanır; hafta tatilleri ve resmî tatiller süreye dahildir.
- Ücret: İhbar süresi boyunca işçi çalışmaya devam eder ve ücretini almaya devam eder.
Örnek: 2 yıl 4 aylık hizmeti olan bir çalışana 5 Ekim 2026'da fesih bildirimi tebliğ edilirse, işçi 1,5–3 yıl kademesinde olduğundan ihbar süresi 6 haftadır ve sözleşme bu sürenin sonunda sona erer.
Yeni İş Arama İzni
İhbar süresi içinde işveren, işçiye yeni bir iş bulması için iş saatleri içinde ve ücret kesintisi yapmadan günde en az 2 saat iş arama izni vermekle yükümlüdür. İşçi isterse bu izinleri birleştirerek toplu kullanabilir; ancak toplu kullanım, işten ayrılacağı günden önceki günlere denk getirilmelidir.
İş arama iznini kullandırmayan veya eksik kullandıran işveren, bu sürelere ait ücreti işçiye ödemek zorundadır. İzin süresinde işçiyi çalıştıran işveren ise ayrıca bu sürelere ait ücreti yüzde yüz zamlı olarak öder. Ayrıntı için yeni iş arama izni maddemize bakabilirsiniz.
İhbar Süresine Uyulmaması ve Peşin Ödeme
İşveren, ihbar süresine ait ücreti peşin ödeyerek sözleşmeyi hemen sona erdirebilir. Bu durumda işçi, ihbar süresince çalışmadan ayrılır.
İhbar süresine uymadan sözleşmeyi fesheden taraf ise, bu süreye ilişkin ücret tutarında ihbar tazminatı ödemekle yükümlü olur. Bu yükümlülük, istifa eden işçi için de geçerlidir. Tazminatın hesaplanması ve vergilendirilmesi için ihbar tazminatı maddemize göz atabilirsiniz.
Önelin kullandırılması mı yoksa peşin ödenmesi mi daha uygun, sorusu ise maliyet ve operasyon açısından ayrıca değerlendirilmelidir. Bu karşılaştırma için İhbar Önelini Kullandırmak mı, Peşin Ödemek mi? yazımız yol göstericidir.
İhbar Süresinin Uygulanmadığı Durumlar
- Belirli süreli sözleşmeler: Süre bitiminde sözleşme kendiliğinden sona erdiği için ihbar süresi uygulanmaz.
- Haklı nedenle fesih: md. 24 ve 25 kapsamındaki derhal fesihlerde ihbar süresi beklenmez.
- Deneme süresinde fesih: md. 15 uyarınca bildirimsiz fesih mümkündür.
- İkale: Taraflar karşılıklı anlaşmayla sona erme tarihini serbestçe belirleyebilir.
Örnek Senaryo
Aşağıdaki durum örnek amaçlıdır. Bir reklam ajansında dört yıldır çalışan bir tasarımcı, başka bir şirketten teklif aldığını belirterek istifa dilekçesi verir. Hizmet süresi 3 yılı aştığı için 8 haftalık ihbar süresine uyması gerekir. Ajans, devam eden projelerin devri için ilk 4 haftayı çalıştırmak, kalan süreyi ise karşılıklı anlaşmayla kısaltmak ister. Taraflar bu konuda yazılı bir mutabakat yapar ve işten ayrılma tarihi buna göre netleştirilir.
İK Uygulamasında İpuçları
- Fesih bildiriminin tebliğ tarihini kesin olarak belgeleyin; süre bu tarihten başlar.
- İhbar süresi içindeki iş arama izinlerinin kullanımını yazılı olarak kayıt altına alın.
- İstifalarda ihbar süresine uyulup uyulmadığını ve sürenin karşılıklı kısaltılıp kısaltılmadığını belgeleyin.
- Bordro sisteminde kademeleri doğru tanımlayın ve sözleşmeyle artırılmış süreleri ayrıca işaretleyin.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumlar için bir uzmana danışmanız önerilir.
İK sözlüğündeki diğer terimler için İK Sözlüğü sayfamıza göz atabilirsiniz.
Fesih Planlamasında Destek
İhbar süresi, fesih planlamasının ilk ve en somut adımıdır; doğru hesaplanmadığında beklenmedik tazminat yükleri doğabilir. İK Partner'ın iş hukuku ve mevzuat uyumu hizmetiyle fesih süreçlerinizi ve süre hesaplarınızı güvenle yönetebilirsiniz. Ücretsiz ilk görüşme için bize ulaşın.
