İş sözleşmesi sona eren her çalışan için çıkış hesabında mutlaka kontrol edilmesi gereken kalemlerden biri, hak edilip kullanılmamış yıllık izinlerdir. Kullanılmayan izin ücreti hesaplama işlemi, doğru izin bakiyesi ve doğru günlük ücret belirlendiğinde oldukça basittir; hatalar genellikle bu iki girdiden birinde yapılır.
İş Kanunu md. 59'a göre iş sözleşmesi herhangi bir nedenle sona erdiğinde, çalışanın hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücret, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödenir. Bu yazıda hesaplamayı 2026 rakamları ve örnek ücretlerle adım adım gösteriyoruz. Ödeme süreci, ispat ve zamanaşımı gibi hukuki boyutlar için fesihte yıllık izin ücreti yazımıza bakabilirsiniz.
Kullanılmayan İzin Ücreti Hesaplama Formülü
Hesaplama üç adımdan oluşur:
- Kullanılmayan izin gününü bulun: Tüm hak ediş yıllarında kazanılan izin günlerinin toplamından, belgeli olarak kullanılan günleri çıkarın.
- Günlük brüt ücreti belirleyin: Son aylık brüt ücret ÷ 30.
- Çarpın: Kullanılmayan gün × günlük brüt ücret = brüt izin ücreti.
Uygulamada ve yargı kararlarında izin ücretinin kural olarak çıplak brüt ücret üzerinden hesaplandığı kabul edilir; kıdem tazminatındaki gibi yan haklarla "giydirilmiş" ücret kullanılmaz. Sözleşmenizde veya toplu iş sözleşmesinde farklı bir düzenleme varsa ona göre hareket edin.
Örnek 1: Asgari Ücretli Çalışan
Örnek senaryo: 2026 yılında asgari ücretle çalışan ve sözleşmesi sona eren bir çalışanın 14 gün kullanılmamış izni var.
| Kalem | Hesap | Tutar |
|---|---|---|
| Günlük brüt ücret | 33.030,00 ÷ 30 | 1.101,00 TL |
| Kullanılmayan izin | — | 14 gün |
| Brüt izin ücreti | 1.101,00 × 14 | 15.414,00 TL |
Aynı çalışanın 20 gün kullanılmamış izni olsaydı brüt izin ücreti 1.101,00 × 20 = 22.020,00 TL olurdu.
Örnek 2: Kesintilerle Birlikte Hesap
Örnek senaryo: Aylık brüt ücreti 45.000 TL olan bir çalışanın sözleşmesi Ekim 2026'da sona eriyor ve 23 gün kullanılmamış izni var.
| Kalem | Hesap | Tutar |
|---|---|---|
| Günlük brüt ücret | 45.000 ÷ 30 | 1.500,00 TL |
| Brüt izin ücreti | 1.500 × 23 | 34.500,00 TL |
| SGK işçi payı (%14) | 34.500 × 0,14 | 4.830,00 TL |
| İşsizlik sigortası işçi payı (%1) | 34.500 × 0,01 | 345,00 TL |
| Gelir vergisi matrahı | 34.500 − 4.830 − 345 | 29.325,00 TL |
| Damga vergisi (binde 7,59) | 34.500 × 0,00759 | 261,86 TL |
Gelir vergisi, çalışanın yıl içindeki kümülatif matrahına göre 2026 tarifesindeki ilgili dilimden (%15, %20, %27...) hesaplanır. Ayrıca asgari ücrete isabet eden kısım için gelir vergisi ve damga vergisi istisnası, fesih ayının toplam ödemesiyle birlikte değerlendirilir. Bu nedenle net tutarı burada tek bir rakamla vermiyoruz; kesin net hesap için bordro programınızı veya mali müşavirinizi kullanın.
Örnek 3: Birden Fazla Yıla Yayılan Birikim
Örnek senaryo: 7 yıllık kıdemi olan, son aylık brüt ücreti 60.000 TL olan bir çalışan.
| Hak ediş yılları | Hak edilen izin |
|---|---|
| 1–5. yıllar (5 × 14 gün) | 70 gün |
| 6–7. yıllar (2 × 20 gün) | 40 gün |
| Toplam hak edilen | 110 gün |
| Belgeli kullanılan | 78 gün |
| Kullanılmayan | 32 gün |
Brüt izin ücreti: (60.000 ÷ 30) × 32 = 2.000 × 32 = 64.000,00 TL.
Bu örnek önemli bir noktayı gösteriyor: Çalışan ilk yıllarda daha düşük ücret alıyor olsa bile, birikmiş tüm izinler son ücret üzerinden ödenir. İzin kullandırmamak, ücret artışlarıyla birlikte büyüyen bir yükümlülük doğurur.
SGK Primi ve Prime Esas Kazanç
Kullanılmayan izin ücreti SGK primine tabidir. Dikkat edilmesi gerekenler:
- İzin ücreti, prime esas kazanca dahil edilir; bildirimin hangi döneme yapılacağı ve prim gün sayısının nasıl gösterileceği konusunda güncel SGK uygulamasını takip edin.
- 2026 yılında prime esas kazancın aylık üst sınırı 297.270,00 TL'dir (asgari ücretin 9 katı). Son ay ücreti ve izin ücreti birlikte bu sınırı aşarsa, aşan kısım prime tabi tutulmaz.
- İşveren payı tarafında 2026'da standart oran %21,75, işsizlik işveren payı %2'dir; bu tutarlar çıkış maliyetini hesaplarken dikkate alınmalıdır.
İzin Bakiyesini Doğrulama Adımları
Hesaplamanın en kritik girdisi, kullanılmayan gün sayısıdır. Çıkış hesabını yapmadan önce bakiyeyi şu adımlarla doğrulayın:
- Hak ediş tarihlerini listeleyin: İşe giriş tarihinden itibaren her yıl dönümünü ve o yıl hak edilen gün sayısını yazın. Beşinci ve on beşinci yıl kademelerine, 50 yaş kuralına dikkat edin.
- Öteleyici süreleri kontrol edin: Uzun ücretsiz izin gibi hak ediş tarihini kaydıran dönemler varsa hesaba katın.
- Kullanılan izinleri belgeyle eşleştirin: Her kullanım için imzalı izin formu veya güvenilir elektronik onay bulunmalıdır.
- Mazeret izinlerini ayırın: Babalık, evlilik veya ölüm izni gibi mazeret izinleri yıllık izin bakiyesinden düşülmemiş olmalıdır.
- Çalışana bakiye bilgisini teyit ettirin: Çıkış görüşmesinde izin dökümünü çalışanla paylaşmak, sonradan doğabilecek itirazları azaltır.
Son hak ediş tarihinden sonra geçen ve henüz bir yılı doldurmayan süre için kanunen izin hakkı doğmaz; bu kısmın oransal olarak ödenmesi ancak sözleşme veya şirket politikasında öngörülmüşse gündeme gelir.
Hesaplamada Sık Yapılan Hatalar
- Eski ücretle hesaplamak: Birikmiş izinler her yılın ücretiyle değil, son ücretle hesaplanır.
- İmzasız kullanımları düşmek: Belgesi olmayan izin kullanımları uyuşmazlıkta dikkate alınmayabilir.
- Hafta tatillerini gün sayısına katmak: İzin gün sayısı iş günü esasıyla tutulur; ödeme ise gün sayısı × günlük ücret olarak yapılır.
- İzin ücretini ihbar süresiyle mahsup etmek: İhbar süresi ile yıllık izin süreleri iç içe geçirilmemelidir.
- Kademe artışını atlamak: Beşinci yıldan sonraki hak edişlerin 20 gün olduğunu unutmak.
Fesihte yıllık izin ücretinin ödenmemesi veya eksik ödenmesi, 2026 yılında her işçi için 4.815 TL idari para cezası öngörülen aykırılıklar arasındadır.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat değişebilir. Somut durumlar için bir hukuk danışmanına veya mali müşavire başvurmanızı öneririz.
Çıkış Hesaplarınızı Birlikte Kontrol Edelim
İzin ücreti, kıdem ve ihbar tazminatıyla birlikte çıkış hesabının en sık itiraz edilen kalemlerinden biridir. İK Partner, iş hukuku ve mevzuat uyumu hizmetiyle izin bakiyelerinizi ve çıkış hesaplarınızı mevzuata uygun şekilde kontrol eder. Ücretsiz ilk görüşme için bize ulaşın.
